Superhero obsada

Item: Superhero Movie
Author: Jan Wolski

Rok 2008. Hollywood w pełnym rozkwicie gatunku parodii filmowych. Po sukcesach serii „Straszny film” studia produkcyjne wciąż szukają kolejnych formuł na łatwy zarobek. Efektem jest „Superhero Movie” – komedia parodiująca filmy o superbohaterach, przede wszystkim pierwszego „Spider-Mana” Sama Raimiego. Craig Mazin, scenarzysta i reżyser, postanowił zebrać obsadę, która miała łączyć rozpoznawalność z komedyjnym doświadczeniem. Czy mu się udało? Odpowiedź jest taka sama jak większość żartów w tym filmie – mniej więcej. Superhero obsada to temat, który warto przeanalizować nie tylko pod kątem nazwisk, ale przede wszystkim decyzji castingowych, które mówią nam coś o kondycji hollywoodzkich komedii tamtej dekady. A może i tej obecnej.

Zanim przejdziemy do ocen i analizy, jedno zdanie podsumowujące ogólne wrażenie: obsada „Superhero Movie” jest nierówna w sposób, który przestaje bawić mniej więcej w połowie seansu. Są tu twarze, które robią co mogą, są takie, które robią zdecydowanie za mało, i jest jedna, która ratuje całość swoją obecnością. Zgadnijcie, kto.

Pełna obsada „Superhero Movie” – tabela z ocenami

Aktor	Rola	Odcinki / Rok	Ocena (1–10)	Komentarz
Drake Bell	Rick Riker / Dragonfly	Film (2008)	6	Solidny, ale zbyt przewidywalny
Sara Paxton	Jill Johnson	Film (2008)	6	Ładna twarz, niewielka głębia
Christopher McDonald	Lou Landers / Hourglass	Film (2008)	7	Jeden z niewielu, którzy rozumieją gatunek
Leslie Nielsen	Profesor Xavier	Film (2008)	8	Legenda w swoim żywiole
Keith David	Agent Xavier	Film (2008)	6	Solidna, choć niedoceniana rola
Pamela Anderson	Invisible Girl	Film (2008)	4	Cameo z nikłym wkładem
Regina Hall	Sherilyn	Film (2008)	6	Dobra komediowo, słabo napisana postać
Marion Ross	Mamie Riker	Film (2008)	6	Ciepła, ale epizodyczna

Zobacz także Obsada X-Men: Pierwsza klasa.

Obsada Superhero – kto naprawdę robi różnicę

Kiedy myślimy o filmach parodiujących superbohaterów, pierwsza myśl nie jest o obsadzie. Myślimy o żartach, gagach wizualnych, o tym, czy film jest „głupi w dobry sposób” czy po prostu głupi. Ale to właśnie obsada Superhero Movie decyduje o tym, po której stronie tej cienkiej granicy film stoi. I tu zaczyna się problem.

Craig Mazin jako reżyser i scenarzysta miał do dyspozycji formułę sprawdzoną przez poprzednie parodie, miał budżet i miał dostęp do aktorów o różnym kalibrze komedyjnym. Problem w tym, że casting w tego rodzaju produkcjach bywa zbyt bezpieczny. Zamiast sięgać po aktorów z prawdziwym instynktem improwizacyjnym, studia wybierają twarze rozpoznawalne, niekoniecznie odpowiednie. Superhero obsada to podręcznikowy przykład tej tendencji.

Drake Bell jako Rick Riker – główny bohater, alias Dragonfly – jest wyborem logicznym i jednocześnie symptomatycznym. Bell był w 2008 roku twarzą kanału Nickelodeon, znany z serialu „Drake i Josh”. Jego rozpoznawalność wśród młodej widowni była oczywistym argumentem marketingowym. Ale kino komediowe, nawet parodia, wymaga czegoś więcej niż rozpoznawalność. Wymaga wyczucia rytmu, umiejętności prowadzenia sceny, komediowego timingu. Bell ma te cechy w stopniu wystarczającym, ale nie wybitnym.

Sara Paxton jako Jill Johnson, miłosne zainteresowanie głównego bohatera, pełni funkcję, którą w tego rodzaju filmach zazwyczaj pełni ładna twarz. Nie więcej, nie mniej. To nie jest zarzut pod adresem samej aktorki – Paxton pokazała w innych produkcjach, że potrafi więcej. To zarzut pod adresem scenarzystów i castingdyrektorów, którzy nie dali jej nic ciekawego do zagrania.

Prawdziwą wartością dodaną w obsadzie Superhero jest Christopher McDonald jako Lou Landers, czyli złoczyńca Hourglass. McDonald to aktor, który rozumie gatunek parodii od środka. Jego villain jest przerysowany dokładnie w odpowiednim stopniu – na tyle, by był śmieszny, nie na tyle, by był irytujący. To trudna sztuka, którą wielu aktorów myli z prostym przegrywaniem.

Ale prawdziwym skarbem tej produkcji jest Leslie Nielsen jako Profesor Xavier. Nielsen, ikona komedii parodystycznej od czasów „Czy leci z nami pilot?” i serii „Naga broń”, pojawia się w „Superhero Movie” i natychmiast podnosi poziom każdej sceny, w której uczestniczy. Jego deadpan comedy – technika polegająca na mówieniu absurdów z kamienną twarzą – działa tutaj znakomicie. To nie jest nostalgiczny cameo. To jest lekcja aktorstwa.

Więcej znajdziesz tutaj: Obsada The Umbrella Academy.

Między charyzmą a obecnością na ekranie

Analizując głównych aktorów „Superhero Movie”, trudno oprzeć się wrażeniu, że film działa jak zestaw solowych popisów, którym brakuje spoiwa.

Drake Bell

Drake Bell jako Rick Riker buduje postać na schemacie zagubionego nastolatka-superbohatera, który nie rozumie swoich mocy i szuka miejsca w świecie. To kalka postaci Petera Parkera ze „Spider-Mana”, co oczywiście jest zamierzone w filmie będącym parodią. Problem w tym, że parodia powinna dodawać coś od siebie – dystans, groteskę, ironię. Bell gra ten schemat zbyt serio, co w połowie jest zaletą (film ma jakiś emocjonalny kręgosłup), a w połowie wadą (za mało odważnych, ryzykownych zagrań komedyjnych).

Ocena Bella: 6/10 – poprawny, ale bezpieczny.

Sara Paxton

Sara Paxton jako Jill Johnson to postać, której twórcy nie dali żadnej szansy. Jest piękna, jest miła, kibicuje głównemu bohaterowi. Koniec. Paxton gra to z wdziękiem, ale nie ma z czym walczyć. W lepiej napisanym filmie ta postać mogłaby być źródłem komedii sytuacyjnej, mogłaby mieć własny łuk fabularny, własne żarty. Tu jest tłem dla gagów Bella i Nielsena.

Ocena Paxton: 6/10 – bez winy aktorki, wina scenariusza.

Christopher McDonald

Christopher McDonald jako Hourglass to przyjemna niespodzianka. Ten aktor od lat specjalizuje się w rolach złoczyńców i antybohaterów z lekkim komedyjnym zabarwieniem (pamiętacie jego Shootera McGavina z „Happy Gilmore”?). W „Superhero Movie” jest w swoim żywiole. Jego villain nie jest straszny, ale nie ma być. Ma być absurdalnie groźny i jednocześnie śmiesznie nieudolny. McDonald balansuje między tymi dwoma biegunami z wprawą.

Ocena McDonalda: 7/10 – jeden z niewielu, którzy wiedzą, co robią.

Leslie Nielsen

Leslie Nielsen jako Profesor Xavier. Co tu dużo mówić. Nielsen to żywa historia kina komediowego. Jego obecność w jakimkolwiek filmie parodystycznym jest gwarancją przynajmniej kilku znakomitych scen. W „Superhero Movie” dostaje materiał nierówny, ale robi z nim tyle, ile da się zrobić. Jego Xavier na wózku inwalidzkim to popis komediowej precyzji. Każde spojrzenie, każda pauza, każde wypowiedziane zdanie jest dokładnie w odpowiednim miejscu.

Ocena Nielsena: 8/10 – ratuje film, ile razy pojawia się na ekranie.

Pamela Anderson

Cameo Pameli Anderson jako Invisible Girl to jeden z tych momentów, gdzie marketing wygrał z jakością artystyczną. Anderson pojawia się, widzowie rozpoznają twarz, scena się kończy. Nic z tego nie wynika dla fabuły ani dla komedii. To przykład obsadzania dla rozgłosu, nie dla roli.

Ocena Anderson: 4/10 – po co?

Warto też spojrzeć na Obsada X-Men 2.

Kiedy nazwisko zastępuje talent

Jednym z grzechów głównych hollywoodzkich komedii przełomu pierwszej i drugiej dekady XXI wieku było obsadzanie filmów według klucza popularności, nie kompetencji komedyjnych. „Superhero Movie” wpisuje się w ten schemat idealnie. Drake Bell to gwiazda kanału dziecięcego. Pamela Anderson to ikona kultury popularnej. Leslie Nielsen to legenda, ale też bezpieczny wybór dla sentymentalnych widzów.

Nie ma tu żadnego ryzyka. Nie ma żadnego zaskoczenia. Casting jest przewidywalny jak sam film. I właśnie to jest największy problem obsady Superhero z perspektywy krytycznej. Nie to, że aktorzy grają źle – większość gra poprawnie lub nawet dobrze. Problem w tym, że nikt nie przekracza granicy bezpieczeństwa.

Porównajcie to z najlepszymi komediami parodystycznymi w historii – od „Naga broń” po „Nie, panie sierżancie” – a zobaczycie, że kluczem była gotowość aktorów do totalnego ośmieszenia siebie, do zagrania sceny tak absurdalnej, że większość aktorów odmówiłaby. Tutaj tej gotowości brakuje.

Regina Hall jako Sherilyn wnosi nieco komedyjnej energii, ale jej postać jest napisana zbyt skrótowo, by mogła cokolwiek zbudować. Marion Ross jako babcia głównego bohatera jest ciepła i autentyczna, ale jej rola to epizod, nie pełnoprawna postać.

Filmografie, które mówią więcej niż recenzje

Warto spojrzeć na ścieżki kariery aktorów z „Superhero Movie” przez pryzmat tego, co robili przed i po tym filmie.

Drake Bell

„Drake i Josh” (serial telewizyjny)
„Superhero Movie” (2008)

Sara Paxton

„Superhero Movie” (2008)
„The Innkeepers” (horror)

Christopher McDonald

„Happy Gilmore” (rola Shootera McGavina)
„Superhero Movie” (2008)

Leslie Nielsen

„Czy leci z nami pilot?”
Seria „Naga broń”
„Superhero Movie” (2008)

Te kariery mówią nam coś ważnego o castingu w Hollywood: aktorzy charakterystyczni i aktorzy pierwszoplanowi to dwa różne światy. Najlepszy casting polega na umiejętnym mieszaniu tych światów – kiedy gwiazda pierwszoplanowa gra z charakterystycznym aktorem, który kradnie sceny. W „Superhero Movie” tę dynamikę rozumiano połowicznie.

Streaming, algorytm i złudzenie nostalgii

Dziś „Superhero Movie” dostępny jest na platformach streamingowych – między innymi na Prime Video – i żyje drugim życiem dzięki algorytmom rekomendacyjnym. Ktoś szuka komedii z 2008 roku, algorytm podpowiada parodię superbohaterów, film zbiera kolejne wyświetlenia. Marketing działa nawet bez marketingu.

To zjawisko warte refleksji. Filmy takie jak „Superhero Movie” były produktami swojej epoki – szybkimi, tanimi parodiami skierowanymi do młodej widowni. Dziś, oglądane przez pryzmat streamingu, zyskują pozory klasyki tylko dlatego, że są dostępne i rozpoznawalne. Obsada Superhero Movie nie stała się lepsza przez te lata. Ale stała się bardziej nostalgiczna. A nostalgia, jak wszyscy wiemy, jest najskuteczniejszym narzędziem marketingowym.

Podsumowanie – produkt swojej epoki

„Superhero Movie” to film, który robi to, co obiecuje: parodiuje superbohaterów w sposób bezpieczny, przewidywalny i miejscami naprawdę śmieszny. Jego obsada jest dokładnie tak dobra, jak pozwala na to scenariusz Craiga Mazina – co nie jest szczególnie wysoko ustawioną poprzeczką. Leslie Nielsen ratuje film swoją obecnością, Christopher McDonald zaskakuje solidnością, a reszta obsady poprawnie odgrywa role napisane dla nich w sposób oszczędny.

Jeśli szukacie kina wymagającego – omijajcie. Jeśli szukacie komedii na wieczór bez ambitnych oczekiwań, „Superhero Movie” zrobi swoje. Ale nie liczcie na obsadę, która was zaskoczy. Nie tego tutaj szukano.