Conan Barbarzyńca obsada

Są filmy, które funkcjonują jako mity. Nie dlatego, że są doskonałe technicznie, ale dlatego, że trafiły w jakiś nerw epoki i zostały zapamiętane jako coś więcej niż produkt. Conan Barbarzyńca z 1982 roku jest właśnie takim filmem. Reżyser John Milius stworzył coś na granicy kina gatunkowego i quasi-religijnego spektaklu. A potem, prawie trzydzieści lat później, Marcus Nispel zrobił remake, który w zasadzie nie istnieje w zbiorowej pamięci widzów – mimo że jest jego istnienie trudne do zignorowania, jeśli interesuje cię fantasy i Conan Barbarzyńca obsada.

O czym mówimy? O dwóch filmach opartych na postaci Conana z Cymerii – wojownika, barbarzyńcy, późniejszego króla – stworzonej przez Roberta E. Howarda. Wersja z 1982 roku to kamień milowy kina lat osiemdziesiątych. Wersja z 2011 roku to próba odświeżenia marki, która – jak to często bywa z takimi próbami – skończyła się połowicznym sukcesem finansowym i artystyczną porażką. Oba filmy łączy tytułowy bohater. Dzieli je praktycznie wszystko inne, a przede wszystkim – obsada.

I właśnie obsada jest tutaj kluczem. Bo w kinie fantasy, w którym miecze, magia i muskulatura są standardem, to aktorzy decydują o tym, czy film żyje poza ekranem czy umiera w chwili napisów końcowych.

Kto gra Conana – i co to mówi o swoich czasach

Zanim przejdę do ocen, zestawiam obie produkcje w jednej tabeli. Żeby było uczciwie.

Zobacz także obsadę Władcy Pierścieni: Powrót Króla.

Obsada Conan Barbarzyńca – casting jako filozofia, nie przypadek

Gdy patrzę na Conan Barbarzyńca obsada w wersji z 1982 roku, widzę coś, czego dziś brakuje w wielu produkcjach fantasy: casting jako świadomą decyzję artystyczną, a nie marketingową. John Milius nie szukał aktora, który będzie mówić piękne monologi. Szukał kogoś, kto jest wojownikiem. I znalazł Schwarzeneggera.

To nie była oczywista decyzja. Schwarzenegger był wtedy przede wszystkim kulturystą, wielokrotnym mistrzem Mr. Olympia, aktorem z minimalnym doświadczeniem dramatycznym. A jednak – i to jest fascynujące – wypadł w tej roli absolutnie przekonująco. Nie dlatego, że grał wybitnie w sensie technicznym, ale dlatego, że jego ciało, jego sposób poruszania się, jego milczenie było przekonujące jako narracja sama w sobie. Conan Barbarzyńca obsada z ’82 roku to dowód na to, że casting potrafi być mądrzejszy niż scenariusz.

Po drugiej stronie stoi obsada Conan Barbarzyńca w wersji z 2011 roku. Marcus Nispel i producenci postawili na Jasona Momoę – aktora z serialowym backgroundem, fizycznie imponującego, z twarzą idealnie skrojoną do posteru promocyjnego. Problem w tym, że film był kręcony zanim Momoa stał się naprawdę rozpoznawalny (Game of Thrones pojawiło się w tym samym roku, 2011). Decyzja była więc bardziej odważna, niż się teraz wydaje. Niestety – odwaga castingowa nie przekłada się automatycznie na jakość samego aktorstwa.

Ale wróćmy do pytania fundamentalnego: dlaczego obsada Conan Barbarzyńca z ’82 roku działa, a z 2011 – tylko częściowo?

Odpowiedź jest prosta i brutalna: chemia. W oryginale każda postać drugoplanowa – Valeria, Subotai, Czarownik – ma swoją odrębną energię, która tworzy napięcie dramatyczne wokół Conana. W wersji z 2011 roku postacie drugoplanowe są dekoracją. Tamara (Rachel Nichols) jest przewidywalna, jej relacja z Conanem – wymuszona. Khalar Zym (Stephen Lang) stara się być groźny, ale brakuje mu tej magnetycznej ciemności, którą James Earl Jones wnosił do roli Thulsy Dooma bez wysiłku.

Więcej znajdziesz tutaj: obsada Piątego Elementu.

Schwarzenegger i Jones – kiedy casting jest równoznaczny z wizją

Arnold Schwarzenegger jako Conan

Zacznijmy od oczywistości, która nigdy nie przestaje być oczywistością: Arnold Schwarzenegger jako Conan to jedna z najlepiej dobranych ról w historii kina gatunkowego. Nie dlatego, że Schwarzenegger jest wybitnym aktorem w tradycyjnym rozumieniu. Ale dlatego, że w tej roli jego ograniczenia stały się zaletami. Conan mówi mało, działa dużo. Jest siłą natury, nie poetą. Schwarzenegger nie musiał udawać złożoności emocjonalnej, której postać nie ma – i to właśnie jest geniusz tego castingu.

Ocena: 9/10

James Earl Jones jako Thulsa Doom

Gdybym miał wskazać jedną rolę w Conan Barbarzyńca z 1982, która mnie absolutnie nie starzeje – to James Earl Jones jako Thulsa Doom. Głos, spojrzenie, hipnotyczna obecność. Jones gra kogoś, kto jest przekonany do własnej filozofii zła, a to czyni go dużo bardziej przerażającym niż typowy filmowy villain. Thulsa Doom nie jest zwykłym czarnym charakterem – jest fanatykiem, guru, charyzmatycznym potworem. I Jones to rozumie od pierwszej sceny.

Ocena: 9/10

Sandahl Bergman – niedoceniana siła oryginału

Sandahl Bergman jako Valeria

Sandahl Bergman jako Valeria to rola, o której mówi się zbyt mało. W epoce, gdy kobiety w filmach fantasy były albo księżniczkami do uratowania, albo ozdobnikami w skąpych strojach, Valeria była wojowniczką z krwi i kości. Bergman – tancerka z wykształcenia – wniosła do postaci fizyczność i wiarygodność, której nie da się podrobić. Jej relacja z Schwarzeneggerem miała realne napięcie emocjonalne. To była partnerka, nie dekoracja.

Ocena: 8/10

Rachel Nichols jako Tamara

W 2011 roku Rachel Nichols jako Tamara próbuje pełnić podobną funkcję narracyjną – jest kobiecym odpowiednikiem towarzyszki Conana, jego obiektem ochrony i emocjonalnym punktem odniesienia. Problem w tym, że scenariusz nie daje jej żadnych narzędzi do budowania postaci. Nichols nie ma tu winy – z takim materiałem nawet Meryl Streep miałaby problem.

Ocena: 4/10

Warto też spojrzeć na obsadę X-Men: Pierwsza Klasa.

Rose McGowan – niespodziewana gwiazda złego filmu

Rose McGowan jako Marique

Jest jedna rzecz w Conan Barbarzyńca z 2011 roku, którą przyznam szczerze: Rose McGowan jako Marique jest zaskakująco dobra. W filmie pełnym przeciętności McGowan gra z przekonaniem, fizycznie i psychologicznie buduje postać, która jest jednocześnie groteskowa i niepokojąca. To rola drugoplanowa, ale jest w niej więcej energii niż w połowie głównych bohaterów.

To trochę smutne, że najlepsza rola w filmie należy do kogoś, kto pojawia się stosunkowo rzadko. Ale takie są czasem prawa kina.

Ocena: 7/10

Jason Momoa – ikona bez fundamentów

Jason Momoa jako Conan

Jason Momoa to przypadek aktora, który wygląda jak Conan, ale nie jest Conanem. Fizycznie nie ma do niego zastrzeżeń – imponujący, dziki, ekspresyjny. Problem leży w głębi. Momoa w 2011 roku był aktorem, który dopiero się uczył, jak nosić ciężar głównej roli. Widać to w scenach emocjonalnych – jest tam pewna płaskość, brak warstw. Conan Barbarzyńca obsada z 2011 roku jest dla Momoi zbyt dużym ciężarem i zbyt małym wsparciem ze strony współpracowników.

Ocena: 6/10

Między nostalgią a uczciwą oceną

Chcę powiedzieć coś, co może zabrzmieć prowokacyjnie: oceniamy obsadę Conan Barbarzyńca z 1982 roku przez pryzmat nostalgii i mitologizacji. Schwarzenegger nie był wtedy wybitnym aktorem. Jones – owszem, ale reszta obsady to solidna rzemieślnicza robota, nie wybitne kreacje aktorskie. To, co sprawia, że ten film działa, to spójność wizji, muzyka Basila Poledourisa i umiejętność Miliusa do budowania nastroju.

Film z 2011 roku nie ma tej spójności. Marcus Nispel robi sprawny, rzemieślniczy film akcji fantasy, ale bez duszy. I żaden casting nie jest w stanie zastąpić duszy.

Streaming, marketing i casting pod algorytm

To, co wydarzyło się z Conan Barbarzyńca w 2011 roku, jest symptomem szerszego problemu: obsadę wybiera się dziś częściowo pod kątem tego, jak dobrze sprzedaje się na Instagramie i Twitterze. Jason Momoa był – i jest – gwiazdą mediów społecznościowych. Jego tężyzna fizyczna jest świetna do teaserów i plakatów. Ale teaser to nie film.

W erze streamingu i algorytmów casting staje się narzędziem marketingowym. Wybiera się aktorów, którzy mają fanbase, którzy wygenerują buzz, którzy świetnie wyglądają w trailerze na YouTube. To nie jest zarzut wobec Momoi – on jest ofiarą systemu, nie jego architektem. Ale jako widz i krytyk muszę to zauważyć.

Podsumowanie

Dwa filmy, dwie epoki, dwie obsady. Conan Barbarzyńca z 1982 roku to produkcja, której obsada – z Schwarzeneggerem i Jonesem na czele – jest integralną częścią mitu. Conan Barbarzyńca z 2011 roku to film, który ma kilka dobrych elementów (McGowan, Momoa w scenach akcji), ale nie tworzy spójnej całości. Różnica nie leży wyłącznie w talencie aktorów – leży w tym, czy twórcy wiedzą, czego chcą od swoich postaci.

Czy warto obejrzeć Conan Barbarzyńca?

Wersja z 1982: Bezwzględnie tak. To kino, które ukształtowało gatunek fantasy na dekady. Obsada, muzyka, klimat – wszystko działa.

Wersja z 2011: Dla fanów Momoi i efektów specjalnych – owszem. Dla kogoś, kto szuka głębi i jakości aktorskiej – raczej nie.